انواع سرطان پوست از شایعترین سرطانها هستند که با تشخیص به موقع قابل درماناند و آگاهی از علائم آنها میتواند جان افراد را نجات دهد. هر چند بسیاری از این سرطانها با درمان به موقع کنترل میشوند، اما ناآگاهی درباره علائم اولیه و عوامل خطر میتواند منجر به پیشرفت بیماری شود. در این مطلب به بررسی انواع سرطان پوست، نشانهها، عوامل خطر و روشهای پیشگیری و درمان آن میپردازیم تا بتوانید سلامت پوست خود را بهتر محافظت کنید.
انواع سرطان پوست چیست؟
سرطان پوست زمانی رخ میدهد که سلولهای پوست دچار رشد غیرطبیعی و کنترلنشده شوند. انواع مختلفی از سرطان پوست وجود دارد که شدت، سرعت پیشرفت و روشهای درمان آنها با هم متفاوت است. شناخت هر نوع سرطان و علائم آن میتواند به تشخیص به موقع و پیشگیری از عوارض جدی کمک کند.
سرطان سلول بازال (Basal Cell Carcinoma)
سرطان سلول بازال شایعترین نوع سرطان پوست است و در مناطقی از پوست که بیشتر در معرض نور خورشید هستند، مانند صورت و گردن، رخ میدهد. این نوع سرطان رشد آهستهای دارد و به ندرت به سایر اندامها منتشر میشود، اما میتواند بافتهای اطراف را تخریب کند.
علائم شایع شامل زخمهای کوچک، لکههای مرواریدی یا قرمز روی پوست و خونریزی گاه به گاه است. تشخیص زودهنگام و درمان مناسب، با جراحی یا روشهای موضعی، درصد موفقیت بالایی دارد و از پیشرفت بیماری جلوگیری میکند.
سرطان سلول سنگفرشی (Squamous Cell Carcinoma)
سرطان سلول سنگفرشی دومین نوع شایع سرطان پوست است و اغلب در مناطقی از پوست که در معرض آفتاب زیاد قرار دارند، ایجاد میشود. این سرطان نسبت به سرطان سلول بازال سریعتر رشد میکند و ممکن است به غدد لنفاوی و سایر بخشهای بدن گسترش یابد.
علائم آن شامل زخمهای پوستی، لکههای ضخیم یا پوستهپوسته و تودههای قرمز است. درمان این نوع سرطان شامل جراحی، رادیوتراپی یا پرتودرمانی یا روشهای دارویی است و تشخیص به موقع نقش بسیار مهمی در موفقیت درمان دارد.
ملانوما (Melanoma)
ملانوما جدیترین و خطرناکترین نوع سرطان پوست است که از سلولهای تولید کننده رنگدانه (ملانوسیتها) ایجاد میشود. این نوع سرطان میتواند سریع به سایر اندامها گسترش یابد و اگر به موقع تشخیص داده نشود، تهدید جدی برای زندگی محسوب میشود.
علائم ملانوما شامل تغییر رنگ یا شکل خالها، رشد سریع یا ظاهر غیرعادی آنها و خونریزی یا خارش است. تشخیص زودهنگام و درمان سریع، شامل جراحی و در موارد خاص داروهای هدفمند یا ایمنیدرمانی، میتواند شانس درمان کامل را به طور قابل توجهی افزایش دهد.
بیشتر بخوانید: ایمونوتراپی چیست؟
سرطانهای نادر پوست
برخی از انواع دیگر سرطان پوست بسیار نادر هستند و شامل موارد زیر میشوند:
سارکوم کاپوسی (Kaposi’s Sarcoma – KS)
که توسط ویروس هرپس انسانی نوع ۸ ایجاد میشود، به شکل ضایعات یا تومورهایی روی پوست بروز میکند. این تومورها ممکن است در دهان، ریهها یا دستگاه گوارش نیز ظاهر شوند. بیشتر موارد KS در ایالات متحده در بین بیماران مبتلا به HIV، ویروسی که منجر به ایدز میشود، مشاهده میشود. با این حال، این سرطان میتواند در هر فردی که سیستم ایمنی بدنش به شدت تضعیف شده باشد نیز رخ دهد.
کراتوز اکتینیک
یک رشد پیش سرطانی روی پوست است که در صورت عدم درمان سرطان پوست میتواند به کارسینوم سلول سنگفرشی تبدیل شود. این ضایعات در نواحی از پوست ظاهر میشوند که در معرض آسیب ناشی از تابش اشعه ماوراء بنفش (UV) قرار گرفتهاند و ممکن است به صورت خوشهای رشد کنند.
لنفوم پوستی
نوعی لنفوم غیرهوچکین است که به جای غدد لنفاوی، در پوست ایجاد میشود. اگرچه لنفوم در غدد لنفاوی شکل میگیرد، اما میتواند در طحال، مغز استخوان یا بافت پوستی نیز بروز کند. این نوع سرطان نادر اغلب به صورت بثورات یا برجستگیهای پوستی ظاهر میشود و سلولهای T و B بدن را تحت تأثیر قرار میدهد.
کراتواکانتوما
تومورهایی عمدتا خوش خیم هستند که رشد آهستهای دارند و اغلب بدون درمان خودبهخود از بین میروند. در مواردی که رشد این تومورها ادامه پیدا کند، آنها مانند کارسینوم سلول سنگفرشی درمان میشوند تا از پیشرفت سرطان جلوگیری شود.
سخن پایانی
انواع سرطان پوست شامل سرطان سلول بازال، سلول سنگفرشی، ملانوما و سرطانهای نادر پوست هستند که هر یک ویژگیها، سرعت پیشرفت و روشهای درمان خاص خود را دارند. شناخت علائم اولیه، عوامل خطر و معاینات منظم پوست میتواند نقش مهمی در تشخیص زودهنگام و افزایش شانس موفقیت درمان داشته باشد. پیشگیری با محافظت در برابر آفتاب، استفاده از کرمهای ضدآفتاب و مراقبت از پوست، به همراه تشخیص و درمان به موقع، میتواند از عوارض جدی و گسترش بیماری جلوگیری کند و سلامت پوست را حفظ نماید.
سوالات متداول
خیر، اکثر خالها بیخطر هستند، اما تغییر در رنگ، اندازه یا شکل خالها میتواند نشانهای از ملانوما باشد. بررسی منظم و مراجعه به پزشک برای خالهای مشکوک ضروری است.
بله، هرچند افراد با پوست روشن ریسک بالاتری دارند، اما سرطان پوست میتواند در هر رنگ پوستی رخ دهد. در افراد با پوست تیره، ملانوما در کف دست، کف پا یا زیر ناخنها بروز میکند.
استفاده منظم از کرم ضدآفتاب و محافظت در برابر نور خورشید به طور قابل توجهی خطر ابتلا به بسیاری از انواع سرطان پوست را کاهش میدهد، هرچند نمیتواند ریسک را به صفر برساند.
